Publicado por: MontePituco | 03/10/2016

XORNADAS SOBRE ‘HISTORIA E FUTURO’ DE TAMBO

Poñemos rumbo á illa de Tambo, unha vez máis…

Xornadas organizadas pola Irmandade Illa de Tambo

Xornadas organizadas pola Irmandade Illa de Tambo

Xornadas organizadas pola Irmandade Illa de Tambo

Xornadas organizadas pola Irmandade Illa de Tambo

Xornadas organizadas pola Irmandade Illa de Tambo

Un día de outono tan soleado antóllase prometedor… Mais, no breve traxecto en barco xa nos chaman a atención os puñados de escuma que se extenden lonxitudinalmente pola auga.

Xornadas organizadas pola Irmandade Illa de Tambo

Xornadas organizadas pola Irmandade Illa de Tambo

O primeiro punto de encontro para os visitantes é no antigo merendeiro que hai a carón da praia Area da Illa. Comprobamos con resignación que uns vándalos destrozaron os bancos nunha visita anterior. Por desgraza, o acceso á illa está exposto a certo descontrol e non hai medios para evitar determinadas agresións.

Claudio Quintillán dános a benvida en nome da Irmandade da Illa de Tambo e facilita que nos orientemos amosando un plano do territorio insular.

Xornadas organizadas pola Irmandade Illa de Tambo

Xornadas organizadas pola Irmandade Illa de Tambo

Xornadas organizadas pola Irmandade Illa de Tambo

Xornadas organizadas pola Irmandade Illa de Tambo

Xornadas organizadas pola Irmandade Illa de Tambo

As explicacións continúan da man de Antonio Costa sobre o pasado recente de Tambo, suxeito á administración do Ministerio de Defensa. Moitas das construccións que seguen en pé na illa -todas en ruínas- foron para uso militar; algunhas, principalmente casetas de cemento a carón da praia de Area da Illa, deberían ser desmanteladas porque representan evidentes casos de feísmo.

Xornadas organizadas pola Irmandade Illa de Tambo

Xornadas organizadas pola Irmandade Illa de Tambo

Faise unha nova parada na zona coñecida como A Comboa: existen restos duns muros de pedra no areal que circundan a parte comprendida entre a praia Area da Illa e a Punta Corveira. A función da comboa era abastecer a despensa do mosteiro de San Xoán de Poio, como explicou Antonio Costa, mentres Tambo permanecía baixo dominio eclesiástico. Na baixamar, o peixe quedaba atrapado no interior do recinto ao pecharse unhas comportas que lle impedía a saída.

Xornadas organizadas pola Irmandade Illa de Tambo

Xornadas organizadas pola Irmandade Illa de Tambo

Xornadas organizadas pola Irmandade Illa de Tambo

Xornadas organizadas pola Irmandade Illa de Tambo

Xornadas organizadas pola Irmandade Illa de Tambo

Xornadas organizadas pola Irmandade Illa de Tambo

…E de novo, a presenza dunha escuma sospeitosa na area da praia. Posiblemente a súa orixe estea nas deficiencias técnicas da depuradora dos Praceres. Entre esta incidencia contaminante, a proximidade do emisario submarino e a proximidade do complexo Ence-Elnosa, acumúlanse os lastres que obstaculizan a catalogación de Tambo no contexto natural que lle correspondería, ao abeiro do Parque Nacional das Illas Atlánticas.

Xornadas organizadas pola Irmandade Illa de Tambo

dsc_0143

A posta en valor da illa de Tambo vencellada aos sectores turístico, cultural e deportivo está no trasfondo das propostas que se veñen barallando dun tempo a esta parte para abordar o seu futuro a medio e a longo prazo. Dotar este enclave insular dunha figura de protección, no marco da Lei de Espazos Naturais, é un dos obxectivos posibles, con vistas a un seguinte paso que pasaría por incluír este lugar no Parque Nacional das Illas Atlánticas.

dsc_0144

dsc_0147

dsc_0155

Distintos colectivos téñense amosado partidarios de desenvolver un plan de mellora da flora, minimizando o impacto das especies invasoras e favorecendo a biodiversidade con plantas autóctonas. Esa proposta completaríase co deseño de roteiros e un estudo das edificacións existentes na illa para dotar de novos usos as instalacións susceptibles de rehabilitarse, e eliminar aqueloutras que carezan de interese arquitectónico ou que non teña sentido mantelas no contexto natural e paisaxístico da illa.

Destas cuestións trataron as xornadas organizadas pola Irmandade Illa de Tambo, que -en dúas quendas de mañá e tarde- reuniu a unhas 300 persoas este pasado 1 de outubro.

Xornadas organizadas pola Irmandade Illa de Tambo

Claudio Quintillán e Antonio Costa explicaron que este colectivo creouse para destacar e valorizar os aspectos naturais, culturais e paisaxísticos da illa de Tambo no conxunto da ría de Pontevedra. Os seus promotores artellaron un proxecto multifuncional que abranguería toda a bisbarra, apostando por iniciativas sostibles. Así se lle transmitiu aos representantes dos concellos de Pontevedra, Marín e Poio cos que os responsables da Irmandade se entrevistaron nas últimas semanas.

Mobilizar a veciñanza dándolle a coñecer a illa de Tambo e os seus tesouros é fundamental para xerar a sensibilización necesaria e abrir un debate socio-político sobre o futuro deste enclave. 

Entre tanto, a andaina continúa ata a estrutura da ermida de San Frutuoso na que se chegaría a venerar a figura de San Miguel e, posteriormente, no lazareto. Un terceiro representante da Irmandade, Xesús R. Castro, amenizaba a visita ao son da gaita…

dsc_0157

dsc_0159

Xornadas organizadas pola Irmandade Illa de Tambo

dsc_0158

dsc_0160

Xornadas organizadas pola Irmandade Illa de Tambo

A historia da ría de Pontevedra está ligada á illa de Tambo: son numerosos os documentos que referencian as vicisitudes polas que pasou este territorio. Nos planos son abundantes tamén os elementos patrimoniais visibles, a falta dunha intervención arqueolóxica que permita concretar cales son os seus vestixios. Fauna e flora, paisaxe e arquitectura completan o abano de liñas de coñecemento e de investigación que se poderían abrir para desentrañar os secretos que aínda agocha Tambo.

A carón da única fonte de auga que queda na illa, onde chegou a haber outro peirao, atópase un outeiro con curiosas formacións pétreas -pías, penas furadas- labradas pola erosión. Outos penedos, en cambio, amosan claras marcas de que nesta punta de Tambo houbo traballo extractivo de canteiría.

dsc_0161

dsc_0162

dsc_0167

dsc_0165

dsc_0166

Xornadas organizadas pola Irmandade Illa de Tambo

dsc_0164

A Irmandade de Tambo criticou que o Ministerio de Defensa, que aínda mantén a titularidade da illa, negoulle autorización para realizar tarefas de limpeza este pasado verán. Tampouco a propia dirección da Armada tomou a decisión de actuar para reducir o volume de vexetación. De feito, van dous anos dende o paso da última brigada de desbroce e os eucaliptos volveron agromar no terreo de onde foran retirados…

dsc_0171

dsc_0172

dsc_0173

dsc_0179

Dende a prehistoria á época romana, pasando pola fundación no ano 528 da ermida atribuída a San Frutuoso, seguindo o curso dos séculos con episodios como os saqueos do pirata Francis Drake, a visita do Padre Martín Sarmiento no século XVIII, a construcción do lazareto, a titulatridade que Eugenio Montero Ríos exerceu da illa e o seu paso ás mans do exército en 1945, ata que en 2002 foi desafectada para usos militares polo Ministerio de Defensa… son moitas as páxinas que ocupa o relato histórico de Tambo.

Xa preto do final da ruta atópanse a punta de Tenlo Grande e Tenlo Chico, co faro de Tenlo e a praia. Neste punto atopamos signos evidentes da presenza de visón americano, unha especie invasora e depredadora da fauna local.

Signos da presenza de visón americano en Tambo

Signos da presenza de visón americano en Tambo

Por sorte, a visita vai rematando con sabor doce ao sermos testemuñas da presenza de golfiños arredor da illa. Precisamente, aproveitando a baixamar, na propia praia visitamos unha cova natural da que sorprende a altura e verticalidade das súas paredes, as raíces das árbores que medran na superficie e os numerosos liques que poboan esta gruta.

Xornadas organizadas pola Irmandade Illa de Tambo

Xornadas organizadas pola Irmandade Illa de Tambo

Cova da illa de Tambo

Cova na Praia de Adreira, en Tambo

Cova na Praia de Adreira, en Tambo

Ninguna estancia en Tambo pode rematar sen achegarse ata o faro de Tenlo. Dende este punto xeográfico tan singular divisamos o saco da ría cara á desembocadura do Lérez e, en sentido contrario, a abertura da ría cara a Ons e o Atlántico.

dsc_0193

Xornadas organizadas pola Irmandade Illa de Tambo

Xornadas organizadas pola Irmandade Illa de Tambo

Este é un punto de contemplación ineludible da fachada litoral da vila de Marín, coroada polo Monte Pituco e, nunha posición superior, o Alto da Encavada.

Dende DEFENDE O MONTE PITUCO sostemos que a posta en valor de Tambo -en tanto, como sosteñen os impulsores da Irmandade, afecta a toda a contorna- debería ir ligada ao coidado da paisaxe en todo o que directamente abarca a vista arredor da illa: de pouco vale atraer o interese de turistas se as súas expectativas de excelencia paisaxística quedan frustradas con auténticos atentados medioambientais como o que suporía a construcción dun polígono industrial no Pituco. Dende o miradoiro do ‘balcón da ría’ Tambo ocupa unha posición central; tan central como a que ocupa o Pituco dende o faro de Tambo.

Vista do Monte Pituco dende o peirao de Tambo.

Vista do Monte Pituco dende o peirao de Tambo.

Vista do Monte Pituco dende o peirao de Tambo.

“A historia destes últimos 14 anos é a da indefinición. A de que ninguén quere saber dela, a do abandono, a de mirar para outro lado todas as administracións”, lamenta a Irmandade de Tambo sobre o situación actual da illa.

Xornadas organizadas pola Irmandade Illa de Tambo

Xornadas organizadas pola Irmandade Illa de Tambo

Xornadas organizadas pola Irmandade Illa de Tambo

Xornadas organizadas pola Irmandade Illa de Tambo

Xornadas organizadas pola Irmandade Illa de Tambo

Xornadas organizadas pola Irmandade Illa de Tambo

 


Deixar unha resposta

introduce os teu datos ou preme nunha das iconas:

Logotipo de WordPress.com

Estás a comentar desde a túa conta de WordPress.com. Sair / Cambiar )

Twitter picture

Estás a comentar desde a túa conta de Twitter. Sair / Cambiar )

Facebook photo

Estás a comentar desde a túa conta de Facebook. Sair / Cambiar )

Google+ photo

Estás a comentar desde a túa conta de Google+. Sair / Cambiar )

Conectando a %s

Categorías

%d bloggers like this: