Publicado por: MontePituco | 14/12/2015

RUTA CULTURAL POR SETE CAMIÑOS ORGANIZADA POLO CONCELLO DE MARÍN

100_4156

Ía ser a primeira andaina do programa Rutas Culturais que organizaba o Concello de Marín, e resultou ser a última a causa dun repentino aprazamento por mal tempo. Nos últimos días chegárase mesmo a publicar na prensa local que esta edición das andainas remataba sen recuperar a visita polo Espazo Natural e Arqueolóxico dos Sete Camiños. Finalmente celebrouse, este pasado fin de semana.

Dende a ASOCIACIÓN MONTE PITUCO facemos un balance positivo do roteiro, guiado por dous arqueólogos de Anta de Moura: boa documentación do proxecto dos Sete Camiños, fichas con copias dos calcos dos gravados rupestres, ampla contextualización histórica e teorización sobre o valor simbólico dos xacementos, referencias ao patrimonio inmaterial a través das lendas recollidas na zona…

Dous son os aspectos que cómpre salientar desta experiencia: a primeira, que o goberno local de Marín por fin apostou por incluír esta visita no seu calendario de promoción dos recursos culturais e turísticos do concello. Era unha asignatura pendente dende había moito tempo e, dende a inauguración do Espazo Natural e Arqueolóxico dos Sete Camiños no pasado verán, non había excusa para prorrogar o que a ASOCIACIÓN MONTE PITUCO interpreta como un acto de xustiza co patrimonio do Monte Pituco en particular, e de San Xulián en xeral, sendo a parroquia marinense con maior densidade de xacementos arqueolóxicos catalogados.

En segundo lugar, destacar que se as Rutas Culturais do Concello de Marín tiveron en conta o Espazo Natural e Arqueolóxico dos Sete Camiños foi en parte pola loita, a insistencia, a reivindicación e o labor divulgativo realizado con moito esforzo pola ASOCIACIÓN MONTE PITUCO, a través fundamentalmente das entrevistas mantidas con representantes do goberno local, mais tamén dos roteiros organizados para dar a coñecer a riqueza ambiental e cultural desta contorna, das xestións realizadas coas autoridades en materia de Patrimonio velando pola conservación dos elementos, e da intensa actividade nas canles de información da plataforma veciñal (o blog e as redes sociais).

Curiosamente, estiveron ausentes nesta andaina as concelleiras de Cultura do Concello de Marín: Beatriz Rodríguez e María José de Pazo, malia que o programa de Rutas Culturais dependía do seu departamento. Coa falta que lles facía coñecer de primeira man -aproveitando as explicacións duns expertos na materia- estes bens cos que contamos no noso Concello, resulta chamativo e preocupante que ningunha das dúas comparecera. Acudiu polo menos a edil de Turismo, Cristina Acuña, que logo de facer o percorrido por algúns dos xacementos de San Xulián, Salcedo e Lourizán, está en condicións de darlle a este Espazo Natural e Arqueolóxico a importancia que merece, comezando por insertar esta oferta cultural e de lecer na axenda de actividades do Concello, nos materiais informativos dispoñibles na caseta de turismo e na páxina web municipal, e chegando tal vez a algún acordo de colaboración coa Comunidade de Montes de San Xulián, que é unha das promotoras do Espazo.

Unha Comunidade de Montes que, por certo, cedeu folletos explicativos a todos os asistentes a este roteiro; que ten que seguir apostando polo mantemento e a mellora destes recursos, ampliando o Espazo Sete Camiños a outras áreas de interese arqueolóxico, como os conxuntos rupestres de Champás e Carrasca; que ten que actuar agora na liña de sensibilizar os habitantes da parroquia, animalos a que coñezan e visiten esta zona, convencer os máis reticentes de que este investimento é moi beneficioso para a comunidade; e que non pode tirar a toalla ante a acción de vándalos e desaprensivos que furtan ou estragan material indicativo do roteiro. Mentres a Comunidade de Montes de San Xulián manteña en pé o Espazo dos Sete Camiños -unha iniciativa na que a ASOCIACIÓN MONTE PITUCO puxo moito empeño dende as orixes da iniciativa para que hoxe chegara a ser unha realidade- seguirá contando co apoio deste colectivo.

Na pista forestal do Pituco, preto dos petroglifos de Sete Camiños

20151213_102636

20151212_165224

Na mámoa de Sete Camiños.

100_4159

100_4161

20151213_104300.jpg

Dúas femias de vacaloura atopadas xuntas, a carón da mámoa de Sete Camiños.

100_4162

20151212_163649

Na encrucillada de Sete Camiños.

100_4164

Grupo de ciclistas en ruta dende a zona de Salcedo, en dirección aos Sete Camiños.

100_4166

Terreos da comunidade de montes de Salcedo, recuperados á Brilat. A reparación deste regato é un dos recentes traballos dos comuneiros.

100_4168

O traballo que veñen realizando na Comunidade de Montes de Salcedo é admirable: cos cartos do canon que perciben anualmente do Ministerio de Defensa polo arrendamento dos terreos comunais que ocupa a Brilat, están actuando de xeito firme e constante na eliminación de especies invasoras como a acacia, e reforestando os espazos recuperados con especies autóctonas ou frondosas.

100_4170

Tarefas de erradicación de acacia na contorna de Chan das Mouras.

100_4171

Estacións de arte rupestre en Chan das Mouras.

20151213_110809

100_4172

100_4174

100_4180

100_4176

100_4179

20151213_115644

Fungos no Espazo Sete Camiños: peido de lobo.

100_4185

Liques, bioindicadores da calidade do aire, no monte de San Xulián.

20151212_165452

20151212_165520

Na mámoa de Catadoiro.

100_4186

O máis interesante da mámoa de Catadoiro é que conserva parte dos seus ortostatos. A laxe de maior tamaño podería ser a tapa que cubriría o dolmen. Por desgraza, esta peza sufriu un dano e un  pequeno fragmento desprendeuse da rocha principal. Cabe sinalar que nestes días unha empresa contratada por Fenosa está realizando tarefas de desbroce dos tendidos eléctricos. A carón desta mámoa pasa unha liña de alta tensión. Tamén cómpre engadir que durante o roteiro atopáronse varios motoristas circulando fóra das pistas forestais nas que unicamente teñen autorización para rodar.

100_4187

Barbas de raposo, en pleno decembro.

20151212_165736

20151212_164507

Descendendo cara ao val do Pornedo, coas marabillosas vistas da ría.

100_4191

Plantación de piñeiros, en terreos de Lourizán.

20151212_172231

20151213_133205

No conxunto rupestre do Pornedo.

100_4192

Vista do val do Pornedo (Pituco) dende os petróglifos. Aprécianse os aproveitamentos veciñais da materia vexetal: fento e toxo, fundamentalmente, para estrar as cortes do gando. Dun tempo a esta parte, dende que se erradicou neste espazo o circuíto ilegal de motorismo que tiñan montado algúns afeccionados a este deporte, a veciñanza volveu recuperar aquí a actividade agrogandeira e forestal.

20151212_172040.jpg

20151213_131433.jpg

Petroglifos do Pornedo nº1. Nesta laxe hai presenza de gravados realizados polo marinense José Meijón.

20151213_131901

Petroglifos de Pornedo nº2, uns dos máis espectaculares do Espazo Natural e Arqueolóxico dos Sete Camiños. Nada que envexarlles aos gravados rupestres de Mogor. Teñen a peculiaridade de que nesta laxe conviven dous tipos de representacións: figuras abstractas con motivos circulares e cazoletas, e elementos figurativos, concretamente, armas (un puñal e unha espada).

20151213_132203

20151213_132210

20151213_132324.jpg

A imaxe que segue -tomada na tarde anterior á andaina- permite distinguir con moita máis nitidez os motivos representados nesta laxe de Pornedo. Recoméndase realizar a visita á primeira hora da mañá ou á última hora da tarde, aproveitando a caída do sol e o efecto da luz rasante.

20151212_171925

Miradoiro do Pornedo. Non en van Xan Montenegro ‘bautizou’ este lugar como “o balcón da ría”. Como anécdota, algún dos asistentes chegou a exclamar: “Un banco para aquí, xa!”.

20151213_133149

20151213_133316

20151213_133449

Moitas grazas a tod@s pola participación nesta andaina. Compre lembrar unha vez máis que o Monte Pituco está afectado polo proxecto de construcción dun polígono industrial impulsado polo Concello de Marín no seu PXOM e pola Xunta no Plan de Ordenación de Áreas Industriais de Galicia. 

Que estes plans atentan de forma irreversible contra a protección ambiental do Monte Pituco, pertencente ao Espazo Natural dos Montes do Morrazo; que o polígono proxectado agrede a área de protección dos petroglifos de Pornedo, Sete Camiños e Pinal de Caeiro; que a forte pendente natural do terreo faría a obra inviable dende o punto de vista económico e provocaría un impacto visual e paisaxístico brutal e irreparable polos taludes e os desmontes que obrigaría a facer; e que o Porto de Marín xa no ano 2000 rexeitou o Monte Pituco como posible ubicación da súa futura área loxística polas dificultades da orografía do terreo.

Por estes e outros motivos, a ASOCIACIÓN MONTE PITUCO segue loitando a prol da defensa deste espazo e ponse a disposición das entidades e colectivos sociais e culturais de Marín, centros educativos e persoas particulares con sensibilidade pola natureza, a cultura e o patrimonio, para dar a coñecer estes tesouros que temos -aínda tan descoñecidos- na nosa vila e nos montes veciños. 


Deixar unha resposta

introduce os teu datos ou preme nunha das iconas:

Logotipo de WordPress.com

Estás a comentar desde a túa conta de WordPress.com. Sair / Cambiar )

Twitter picture

Estás a comentar desde a túa conta de Twitter. Sair / Cambiar )

Facebook photo

Estás a comentar desde a túa conta de Facebook. Sair / Cambiar )

Google+ photo

Estás a comentar desde a túa conta de Google+. Sair / Cambiar )

Conectando a %s

Categorías

%d bloggers like this: